سپندارمذگان یکی از جشنهای کهن ایرانی است که ریشه در ایران باستان دارد و بهعنوان روز عشق، مهرورزی و بزرگداشت زمین شناخته میشود. این جشن برگرفته از آیین زرتشتی است و نام آن از «سپندارمذ» گرفته شده؛ ایزدبانوی زمین، فروتنی و عشق پاک. سپندارمذگان نمادی از احترام به زن، طبیعت و روابط مبتنی بر محبت و وفاداری در فرهنگ ایرانی بوده است.
این مناسبت در تقویم امروزی معمولاً در 29 بهمن گرامی داشته میشود و در سالهای اخیر توجه دوبارهای به آن بهعنوان روز عشق ایرانی شده است. سپندارمذگان بر مفاهیمی مانند عشق پایدار، مسئولیتپذیری و قدردانی از زمین و همسر تأکید دارد و از این نظر با ولنتاین تفاوت مفهومی و فرهنگی دارد.
چرا بعضی از منابع تاریخ سپندارمذگان را 5 اسفند معرفی کرده اند؟
در تقویم ایران باستان، سپندارمذگان در روز پنجم ماه اسفند برگزار میشده است. اما بهخاطر تفاوت ساختار تقویم باستانی با تقویم رسمی امروز ایران و جابهجاییهای تاریخی در طول زمان، این تاریخ در تقویم فعلی به ۲۹ بهمن منتقل میشود.
به همین دلیل امروز دو تاریخ برای سپندارمذگان مطرح است:
- ۵ اسفند بر اساس نام روز و ماه در تقویم باستانی
- ۲۹ بهمن بر اساس تطبیق دقیقتر با تقویم خورشیدی امروزی
هر دو تاریخ در منابع ذکر میشوند، اما در سالهای اخیر ۲۹ بهمن رایجتر شده است.